Vajina ya da diğer ismiyle vajen, doğum işleminin gerçekleşmesi, regl kanının dışarıya atılması ve cinsel ilişkinin yaşanması gibi birçok bilinen fonksiyonları bünyesinde barındıran bir organdır.
Vajenin hemen girişinde vajinal salgı bezleri olan Bartholin ve Skene bezleri yer almaktadır. Bartholin ve Skene bezleri ile rahim ağzında yerleşmiş özel salgı bezleri, şeffaf renkte ve kaygan formda bir sıvı salgılayarak vajenin fizyolojik olarak nemlenme fonksiyonunun düzenini sağlamaktadırlar. Vajenin nemliliği ise hem temizliği sağlamaktadır hem de cinsel ilişki esnasında vajeni tahriş probleminden korumaktadır. Ancak vajenin fizyolojik olarak nemlenme fonksiyonunda yani bahsi geçen özel salgı bezlerinin işlevinde yavaşlama ya da aksaklık olursa vajinal ıslanma (vajinal lubrikasyon) sağlanamayacağından ‘’vajinal kuruluk’’ sorunundan söz edilmektedir.
Vajinal Kuruluk Nedir?
Vajinal kuruluk, vajenin girişine yerleşmiş Bartholin ve Skene bezleri ile rahim ağzında bulunan özel salgı bezlerinin fonksiyonunda aksaklık yaşanması durumunda karşılaşılan bir sağlık problemidir.
Bartholin ve Skene bezlerinin görevi; vajinal akıntının sağlanmasıdır. Vajinal akıntının sağlanması, cinsel ilişki esnasında vajinal duvarın sürtünmesini engelleyeceğinden vajeni koruyan önemli ve gerekli bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır.
Kısaca; bahsi geçen salgı bezlerinin fonksiyonlarını yerine getirememesi sebebiyle yaşanan; vajinal akıntının yani vajinal lubrikasyonun sağlanmaması durumuna ‘’vajinal kuruluk’’ denmektedir.
Bartholin ve Skene bezlerinin salgılama işlevini yitirmesi durumu ile çeşitli nedenlerden ve belirli dönemlerde birçok kadın karşı karşıya kalmıştır. Bartholin ve Skene bezlerinin fonksiyonunu yerine getirememesi, vajende gerekli olan nemliliğin sağlanmaması anlamını taşıdığından, cinsel ilişki esnasında sürtünmeden kaynaklı vajende tahriş ortaya çıkmaktadır. Bu durumun, kişiyi psikolojik olarak etkileyen bir cinsel işlev bozukluğuna sebebiyet verebileceğinden tedavi edilmesi oldukça büyük önem arz etmektedir.
Vajinal Kuruluk Neden Olur?
Özellikle menopoz dönemi vajinal kuruluğun en sık görülen nedeni olarak karşımıza çıkar. Menopoz sürecinin yanında çeşitli nedenlerle de meydana gelebilen vajinal kuruluğu etkileyen birçok faktör bulunmaktadır.
Menopoz dönemi; bu dönemde östrojen ve progesteron hormonlarının kandaki düzeyleri belirgin şekilde düşmektedir. Dolayısıyla vajenin bu hormonlar tarafından uyarılması da ciddi şekilde azalmaktadır. Bu durum, salgı bezlerinin salgılama işlevini yerine getirmesi amacıyla yeteri kadar uyarılmaması anlamına gelir ve sonucunda vajinal kuruluktan söz edilir. Menopoz döneminde ayrıca üreme sistemi fonksiyonlarının gerilemesi meydana geldiğinden salgı dokusunun yoğunluğunda bariz bir azalma gözlenmektedir ve bu da vajinal kuruluğa etki eden bir diğer faktördür.
Doğum; doğum sürecine eklenen emzirme dönemi de düşünüldüğünde geçici de olsa östrojen ve progesteron hormonlarının kandaki düzeylerinde görülen dalgalanmalar sebebiyle vajinal kuruluktan söz edilebilir.
Doğum kontrol hapları (oral kontraseptifler); oral kontraseptifler yani doğum kontrol haplarının etken maddeleri kandaki hormon düzeylerini etkilediğinden vajinal kuruluk görülen bir diğer neden olarak karşımıza çıkar.
Rahim ve yumurtalıkların operasyonla alınması; östrojen ve progesteron üretimini aksattığından vajinal kuruluk meydana gelebilir.
Kanser tedavileri; kanser tedavisinde tercih edilen, radyoterapi ya da kemoterapi tedavileri sonrasında hormon üretimi aksamaktadır. Ayrıca salgı bezleri de olumsuz etkilenir. Bu nedenlerle vajinal kuruluktan söz edilir.
Kronik hastalıklar; özellikle diyabet (şeker) salgı bezlerinin fonksiyonlarında aksaklıklar meydana getiren kronik bir rahatsızlıktır. Bu durum ise vajinal kuruluğa sebebiyet verebilir. Bağışıklık sistemini etkileyen rahatsızlıklar ve Sjögren sendromu da vajinal kuruluğa neden olabilir.
İlaç tedavileri; antidepresan grubu ilaçlar ya da antiöstrojen etkiyi barındıran ilaç grupları yan etki bakımından vajen dokularında fonksiyon kaybına ve vajinal kuruluğa neden olabilmektedir.
Yeterli olmayan cinsel uyarı, stres ve anksiyete, sigara kullanımı, alerji ve bazı vajinal bakım ürünleri de vajinal kuruluğa sebebiyet veren diğer faktörler olarak bilinmektedirler.
Vajinada Kuruluk Belirtileri
Vajinada kuruluk belirtileri, vajen dokularının irritasyonuna bağlı olarak gelişen kaşıntı, yanma ve rahatsızlık hissidir. Tüm bunların yanı sıra vajinal kuruluk, kişiyi psikolojik olarak etkileyen cinsel işlev bozukluğuna, vajinal enfeksiyonlara ve idrar yolu enfeksiyonlarına zemin hazırlamaktadır. Dolayısıyla vajinal kuruluk tedavisinde; vajinal kuruluğa bağlı gelişen enfeksiyonlar da tedavi edilmelidir.
Vajinal kuruluk belirtileri;
- Vajende Kaşıntı
- Vajende Yanma
- Vajende Ağrı
- Cinsel İlişki Sırasında Ağrı
- Cinsel İsteksizlik
- İdrar Yaparken Yanma
- İdrar Yaparken Batma Hissi
- Vajende Kızarıklık
- Vajende Şişlik
Menopozda Vajinal Kuruluk
Menopoz, kadın yaşamının doğal olan bir dönemidir ve yumurtalıkların aktivitelerini kaybetmeleri neticesinde adet döngüsünün kalıcı olarak sonlanması ile karakterizedir.
Menopoz sürecinde kadın bünyesinde birçok hormonal dalgalanmalar ve düzensizlikler gözlenmektedir. Bahsi geçen hormonal değişikliklerin en önemlisi; östrojen ve progesteron hormonlarının kandaki düzeylerinin ciddi derecede düşmesidir. Bilhassa östrojen hormonu, vajen dokusunun normal sağlığını ve nemlenmesini sağlamada etkin bir role sahiptir. Dolayısıyla kandaki düzeyi azalan östrojen ve progesteron hormonlarının vajinayı uyaramaması sonucunda salgı bezlerinin işlevini yerine getirememesi; vajinal kuruluğu meydana getirmektedir.
Vajinal atrofi adını verdiğimiz; vajen duvarlarının incelmesi ya da üreme sistemi fonksiyonlarının gerilemesi durumu da salgı dokusunun yoğunluğunu azaltmaktadır. Vajinal atrofi durumu da menopoz döneminde ortaya çıkan ve vajinal kuruluğu tetikleyen bir faktör olarak karşımıza çıkmaktadır.
pH değişikliği de vajinal kuruluğu tetikleyen bir diğer faktör olarak karşımıza çıkmaktadır. Menopoz döneminde gözlenen östrojen hormonunun kandaki düzeyinin bariz bir şekilde azalması vajenin doğal pH dengesini bozmaktadır. Bu durum vajinal kuruluğun yanında vajinal enfeksiyonlara ve irritasyona bağlı gelişen rahatsızlık hissine zemin hazırlar.
Cinsel İlişki Sırasında Vajinal Kuruluk Nedenleri
Cinsel ilişki sırasında vajinal kuruluk nedenlerinin en temel nedeni; yeterli cinsel uyarının sağlanmamasıdır. Ön sevişmenin kısa tutulması, yeterli cinsel uyarının sağlanmamasındaki en önemli faktörlerden biridir.
Cinsel ilişki sırasında vajinal kuruluğun bir diğer nedeni ise; partner ile yaşanan uyumsuzluk, güven duymama ve iletişim problemleri gibi olumsuz faktörlerdir. Bu durum aynı zamanda kişiyi etkileyen psikolojik bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Cinsel ilişki sırasında yaşanan vajinal kuruluğun, cinsel işlev bozukluğuna sebebiyet vermesinden dolayı tedavi edilmesi büyük önem arz etmektedir.
Cinsel ilişki sırasında yaşanan vajinal kuruluğun tedavisi için lubrikantlar (kayganlaştırıcı jeller) kullanılabilir. Ayrıca kadın hastalıkları uzmanına randevu almanız ve muayene olmanız gerekir.
Vajinal Kuruluk Evde Tedavi Edilir Mi?
Vajinal kuruluk için evde yapabileceğiniz ve uygulayabileceğiniz birçok yöntem bulunmaktadır. Bunların başında; vajinal nemlendiriciler, vajinal losyonlar ve jeller kullanmak gelmektedir. Vajinal nemlendiriciler ve losyonlar, vajinanın nem dengesini sağlamaya ve nem bariyerini korumaya yardımcı olurlar. Ayrıca vajinal kuruluğun yarattığı rahatsızlık hissine de iyi gelmektedir.
Alkol ve sigara kullanımından uzak durarak vajinal kuruluğun önüne geçebilir ve vajen sağlığını koruyabilirsiniz.
Su tüketimine ve sağlıklı beslenmeye özen göstermek de vajinal kuruluk için evde yapabileceğiniz tedavi yöntemlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Ayrıca omega-3 yağ asitleri, B kompleks vitamini ve antioksidanca zengin gıdalar tüketmek, vajen sağlığını koruyan en temel tedavi yöntemi olacaktır.
Stresli bir yaşam tarzından uzak durmak da vajinal sağlığı etkileyen bir diğer faktör olarak bilinmektedir. Stres ve anksiyete, hormonal dengeyi bozacağından vajinal kuruluğa sebebiyet verebilir. Dolayısıyla yoga ve meditasyon yaparak rahatlama stratejileri geliştirebilirsiniz.
Cinsel partnerle açık ve samimi bir iletişim dili benimsemek de vajinal kuruluğun tedavisi için önerilen bir diğer adım olarak bilinmektedir.
Vajinal kuruluk için evde uygulayabileceğiniz bir diğer madde ise; kegel egzersizleri yapmak olacaktır. Kegel egzersizleri, genital çevredeki kaslara iyi gelmektedir ve vajinal kuruluğun tedavisi için önerilmektedir.
Düzenli cinsel hayat ve kişinin kendini tanıyarak açık bir iletişim kurması da vajen sağlığını olumlu etkileyen diğer faktörler olarak bilinmektedirler.
Vajinal Kuruluk İçin Doğal Çözüm Var Mıdır?
Vajinal kuruluk için tercih edeceğiniz vajinal nemlendiricilerin ve losyonların, vajenin pH’ına uygun (su bazlı) olması gerekmektedir.
Vajinal kuruluk için doğal çözüm yollarından biri de Hindistan cevizi yağı kullanmak sayılabilmektedir. Değerli bitkisel yağlardan biri olan Hindistan cevizi yağı, vajenin nemlenmesini sağlayarak, irritasyondan korumaktadır.
Vajinal kuruluk için tercih edeceğiniz ürünlerin içeriği büyük önem taşımaktadır. Parfüm ve renklendirici içermeyen ürünler tercih edilmeli ve bu ürünler düzenli kullanılmalıdır.
Vajinal Kuruluk Tedavisi
Vajinal kuruluk tedavisi için önce bu şikayetle gelen kişinin vajinal kuruluk sebebi ortaya konulmalı ve uygulanacak tedavi bu sebebe göre belirlenmelidir.
Vajinal kuruluk nedeni cinsellik ise; cinsel partner ile cinsel terapiste yönlendirme yapılmalıdır. Ayrıca kayganlaştırıcı jeller (lubrikantlar) kullanılabilir. Vajenin pH’ına uygun tercih edilecek lubrikantlar, bölgenin nemlenmesini sağlayarak vajeni tahrişten koruyacaktır.
Vajinal kuruluk nedeni eğer herhangi bir enfeksiyon ise; enfeksiyonun tedavi edilmesi büyük önem taşımaktadır.
Menopoza bağlı olarak gelişen vajinal kuruluk tedavisinde ise; östrojen etkili kremler ve ilaçlar tercih edilmelidir.
Son dönemlerde bilhassa menopoza bağlı olarak gelişen vajinal kuruluk tedavisinde radyofrekans, vajinal PRP ve lazer tedavisi tercih edilmektedir. Özellikle lazer tedavisinde; vajen dokusunun yenilenmesi ve gençleşmesi amaçlanmaktadır.
Vajinal Kuruluk Lazer Tedavisi
Vajinal kuruluk için tercih edilecek lazer tedavisi özellikle menopoza bağlı olarak gelişen rahatsızlıklarda tercih edilmektedir. Menopoz döneminde, vajen dokuları canlılığını kaybetmeye başlayarak vajenin kayganlığının azalmasına sebebiyet vermektedir. Bu durum ise; kuruluk, irritasyon, vajen dokularının zarar görmesi, cinsel ilişkinin ağrılı olması ve hatta enfeksiyona varabilen belirtilere neden olmaktadır.
Vajinal kuruluk için uygulanacak lazer tedavisinde asıl amaç; vajen dokusunun yenilenmesi ve gençleştirilmesidir. Bu işlemlerin tıptaki ismine; Vajinal Rejüvenasyon adı verilmektedir. Cinsel yönden memnuniyetsizliği ortadan kaldıran ve orgazmı kolaylaştıran lazer tedavisi, ilerleyen yaşa bağlı olarak görülen dokuların fonksiyonlarını kaybetmesini, kurumasını ve vajinal dokuda kayganlığın azalmasını tedavi etmektedir. Çünkü ilerleyen yaşla birlikte vajinal dokuda düzleşme, incelme, genişleme ve bollaşma (gevşeme) görülmektedir.
Menopozda vajinal kuruluk için uygulanan lazer tedavisi, kollagen yapımını hızlandırmakta ve elastikiyetten sorumlu olan elastin lifleri şekillendirmektedir. Bu sayede vajen dokusu yenilenir ve sonucunda vajenin genç, dar ve sıkı hale gelmesi sağlanır. Ayrıca artan kan dolaşımı sayesinde, doğal vajinal ıslanma gerçekleşir.
Vajinal kuruluk için tercih edilen lazer tedavisi, vajenin içine küçük ve ince bir cihaz ucu yerleştirilerek uygulanmaktadır. Lazer tedavisi, 20 ile 30 dakika arasında sürmektedir. Lazer tedavisi genellikle 4 ya da 6 hafta arayla 3 seans şeklinde düzenli bir uygulama metoduna sahiptir. Hekimler tedavinin ardından yılda bir kez doz yenilemesi ve kontrol işlemlerinin yapılmasını önermektedir. Lazer ile uygulanacak, menopozda vajinal kuruluk tedavisi sırasında herhangi bir kesi işlemi uygulanmayacağından kişi ağrı ya da acı hissetmez.
Vajinal Kuruluk Lazer Tedavisi Fiyatları
Vajinal kuruluk lazer tedavisi fiyatları, işlemi uygulayacak hekim ve kliniğin çalışma prensibine göre değişkenlik göstermektedir.
Vajinal kuruluk lazer tedavisi fiyatları, kişiye önerilen lazer seansları sayısı ile de değişkenlik gösterebilir. Vajinal kuruluk için uygulanacak lazer tedavisi fiyatları konusunda işlemi uygulayacak sağlık kuruluşu ile iletişime geçmeniz gerekmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Menopozda vajinal kuruluk için bitkisel tedavi var mı?
Menopozda vajinal kuruluk için bitkisel tedavi yöntemleri bulunmaktadır. Menopozda vajinal kuruluk için bitkisel tedavilerden biri; doğal Hindistan cevizi yağı kullanmak olabilir. Kullanılacak doğal Hindistan cevizi yağı, vajenin nemlenmesini sağlayarak genital bölgeyi kaşıntıdan, irrtitasyondan ve kuruluktan koruyabilir.
Menopozda vajinal kuruluk için bitkisel tedavi yöntemlerinden biri ise; bitkisel kökenli östrojen etkili nemlendiriciler ve kremler kullanmak olabilir.
Ancak belirtmek gerekir ki; menopoz dönemi esnasında vajende, ilerleyen yaşa bağlı olarak görülen dokuların fonksiyonlarını kaybetmesi, kuruması ve vajinal dokuda kayganlığın azalması gözlendiğinden bu durumun radikal tedavisi şarttır. Çünkü menopoz sürecinde ilerleyen yaşla birlikte vajinal dokuda düzleşme, incelme, genişleme ve gevşeme gözlenmektedir.
İlişki sırasında vajinal kuruluk neden olur?
İlişki sırasında vajinal kuruluk, yeterli olmayan cinsel uyarıdan kaynaklanmaktadır. Ön sevişmenin kısa tutulması, yeterli cinsel uyarıyı sağlayamayacağından ilişki sırasında vajinal kuruluk sorunundan bahsedilebilmektedir.
Cinsel ilişki sırasında vajinal kuruluğun bir diğer nedeni ise; cinsel partner ile yaşanan uyumsuzluk, güven duymama ve iletişim problemleri gibi olumsuz faktörlerdir. Bu durum kişide psikolojik olarak etkiler bırakan bir cinsel işlev bozukluğuna sebebiyet verebileceğinden cinsel partner ile tedavisi şarttır.
Vajinada kuruluk adet gecikmesi yapar mı?
Vajinada kuruluk adet gecikmesi yapar mı sorusuna cevabımız dolaylı olarak ‘’evet’’ olacaktır.
Vajinada kuruluk, ikincil durumlara zemin hazırlayan önemli bir sağlık sorunudur. Vajinada kuruluk, vajenin enfeksiyonlara açık olması anlamına gelmektedir. Vajinada kuruluk, ikincil durumlara yani vajenin enfeksiyonlarına sebebiyet verebileceğinden dolaylı olarak adet gecikmesine neden olabilir. Vajinal enfeksiyonlar, regl gecikmesine neden olan en önemli sebeplerden biridir.
Hatta vajinada kuruluk, vajenin enfeksiyonlarının yanında idrar yolu enfeksiyonlarına da zemin hazırlayan ve tedavi edilmesi gereken bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır.
Vajinal kuruluk ve kaşınma neden olur?
Vajinal kuruluk ve kaşınma, enfeksiyonların yanı sıra hamilelik, menopoz, perimenopoz ya da hormon seviyelerindeki değişiklikler ve dalgalanmalar gibi durumlarda meydana gelebilen önemli bir sağlık sorunudur.
Vajinal kuruluk, vajinal enfeksiyonlara sebebiyet verebileceğinden enfeksiyonlara bağlı olarak gelişen kaşınmaya neden olabilmektedir.
Vajinal kuruluk, vajinal kaşınmaya, vajende yanma ve ağrıya neden olabilir.
Hamilelikte vajinal kuruluk neden olur?
Hamilelikte vajinal kuruluk, hamilelik nedeniyle geçici de olsa östrojen ve progesteron hormonlarının kandaki düzeylerinde görülen değişiklikler sebebiyle gözlenmektedir.
Gebelikte görülen vajinal kuruluk, hormonların dalgalanmaları nedeniyle vajenin sağlıklı ve normal florasının disfonksiyonu sonucu görülmektedir. Bu durumda, vajinada kuruluk ve hassasiyet izlenmesi olası bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır.
Hamileliğin ilk haftalarında vajinada kuruluk niye olur?
Hamileliğin ilk haftalarında vajinal kuruluk, gebeliğin ilk dönemlerinde aniden oluşan hormonal dalgalanmalar sebebiyle gözlenmektedir. Kadın bünyesi ve fizyolojisinde aniden değişiklerin olması vajinal kuruluğa sebebiyet vermektedir.
Buna ek olarak hamilelikte, stres ve sigara kullanımı da vajinal kuruluğu tetiklemektedir.
Vajinal kuruluk ve yanma hissi neden olur?
Vajinal kuruluk ve yanma hissi, vajenin hemen girişinde yer alan Bartholin ve Skene bezleri ile rahim ağzına yerleşmiş özel salgı bezlerinin fonksiyonunda aksaklıklar sonucu ortaya çıkmaktadır. Bartholin ve Skene bezleri ile rahim ağzında yerleşmiş özel salgı bezlerinin işlevselliğinde yaşanan aksamalar nedeniyle görülen vajinal kuruluk, yanma, batma, hassasiyet, kızarıklık ve ağrıya neden olmaktadır. Vajinal kuruluk ve yanma, vajenin normal ve sağlıklı florasının bozulması neticesinde ortaya çıkan bir sağlık problemidir. Yanma hissi kuruluğa bağlı olarak gelişmektedir.
Vajinal kuruluk hamilelik belirtisi mi?
Hamilelikte hormonal değişiklikler yaşansada, vajinal kuruluğun birçok farklı nedeni olabilir. Stres, hormonal dengesizlikler, bazı ilaçlar veya enfeksiyonlar da vajinal kuruluğa yol açabilir. Bu nedenle vajinal kuruluk yaşıyorsanız hamilelik ihtimalini başka belirtilerle birlikte değerlendirmeniz ve bir uzmana danışmanız gerekir. Vajinal kuruluk, gebelik belirtisi olarak doğrudan kabul edilmez.
Vajina kuruluğuna zeytinyağı iyi gelir mi?
Evet, zeytinyağı vajinal kuruluğa iyi gelebilir. Zeytinyağı doğal bir nemlendiricidir. Bu yüzden zeytinyağının cilt üzerinde yumuşatıcı etkisi olduğu bilinir. Dolayısıyla vajinal dokularda da rahatlatıcı bir etki yaratabilir. Ayrıca hindistan cevizi yağı, aloe vera gibi bitkisel çözümlerin de kuruluğa iyi gelebildiği gözlenmiştir. Fakat bu yağları kullanmadan önce bir uzmana danışmanız önerilir.
Vajinal kuruluğa doğal çözüm var mı?
Evet, vajinal kuruluğa yönelik doğal çözümler bulunmaktadır. Bitkisel yağlar, özellikle zeytinyağı ve badem yağı, vajinal bölgenin nemlenmesine yardımcı olabilir. Ayrıca aloe vera jeli gibi doğal nemlendiriciler de kuruluğu hafifletmede faydalıdır. Probiyotiklerin kullanımı da, vajinal sağlığı destekleyerek kuruluğun önlenmesine yardımcı olabilir. Sağlıklı bir beslenme düzeni ve yeterli su tüketimi de vajinal bölgenin nem dengesini sağlamada oldukça önemlidir.
Vajinal kuruluk idrar yolu enfeksiyonu yapar mı?
Evet, vajinal kuruluk, idrar yolu enfeksiyonu riskini artırabilir. Vajinal dokulardaki kuruluk, tahriş ve hassasiyete yol açarak genital bölge enfeksiyonlarına zemin hazırlayabilir. Bu durum hem vajinal enfeksiyonları hem de idrar yolu enfeksiyonlarını tetikleyebilir. Vajinal kuruluk şikayetiniz varsa bu durumu hafifletmek ve olası enfeksiyonları önlemek için uygun tedavi yöntemlerini dikkate almak önemlidir.
Vajinal kuruluk lazer tedavisi var mı?
Evet, vajinal kuruluk için lazer tedavi çözümü vardır. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte, lazer uygulamaları bu sorunun tedavisinde etkili bir yöntem haline gelmiştir. Lazer tedavisi, vajinal dokuların nem dengesini yeniden sağlamak ve elastikiyetini artırmak amacıyla kullanılır. Bu sayede kuruluğun yarattığı rahatsızlıklar azaltılabilir. Ancak her bireyin durumu farklı olduğu için herhangi bir işlem yaptırmadan önce bir sağlık uzmanıyla görüşmek önemlidir.